11

Trekvaart en sluis

bij de schutsluis tussen het terrein en de Muidertrekvaart.

Trekschuiten in de trekvaart, historische opname

Luister naar dit verhaal

Voorgelezen door Floris

0:000:00

Gepauzeerd op 0:00 van 0:00

Je staat bij de schutsluis uit 1899, ontworpen door architect J.F. Klinkhamer, die het water van de Noorder Rietpolder met het fabrieksnet verbond.

De schutsluis uit 1899, ontworpen door architect Jacob F. Klinkhamer, verbond het water van de Noorder Rietpolder met het interne transportnetwerk van de kruitfabriek. In 2021 zijn de sluisdeuren uit 1953 vervangen.

De Muidertrekvaart werd al in 1641 aangelegd en versnelde het transport tussen Amsterdam en Muiden aanzienlijk. Voor de kruitindustrie was vervoer over water echter geen luxekeuze, maar een veiligheidsnoodzaak. Landwegen waren toen onverhard en vol gaten. Een wagen vol kruitvaten veroorzaakte wrijving, schokken en statische elektriciteit, alles waar het instabiele kruitmengsel direct op kon ontbranden.

Een trekschuit over een rustige fabrieksgracht trilt en schokt niet. Daarmee was het transport stabiel en risicovrij. De schuiten werden vanaf het Noorderjaagpad (aangelegd na 1872) door paarden voortgetrokken. Het pad werd ook gebruikt door postkoetsen. De Joodse begrafenissen vanuit Amsterdam gingen niet over dit pad, maar over het water: per trekschuit tot de Hakkelaarsbrug en daarna via het stroompje de Goog naar de Joodse begraafplaats in Muiderberg.

Vanaf deze sluis vertakte een netwerk van watergangen over het fabrieksterrein. De gerestaureerde sluis maakt het nu mogelijk dat plezierboten van maximaal 2,50 meter breed, 7 meter lang en 1,40 meter hoog door de wijk varen.

Verdieping

Portret

Jacob F. Klinkhamer (?-?), architect. Tussen 1899 en de jaren 1910 ontwierp hij meer dan 40 gebouwen voor de kruitfabriek, waaronder deze schutsluis (1899) en het koetshuis bij het Ketelhuis (1903, stop 1). Hij was via de familie Bredius (eigenaren van de fabriek vanaf 1831) verbonden met de fabriek. Klinkhamer staat ook bekend om zijn werk aan het Centraal Station Amsterdam en andere monumentale gebouwen in Nederland.