Grens weiland en kruitbos
op de overgang tussen open polder en het Kruitbos.
Luister naar dit verhaal
Voorgelezen door Floris
Gepauzeerd op 0:00 van 0:00
Je staat op de overgang tussen open weiland en het Kruitbos: een door de fabriek aangeplant bos met dubbele functie.
De abrupte overgang van open weiland naar het dichte, moerasachtige Kruitbos is een direct overblijfsel van de industriele veiligheidszonering. Vanaf het midden van de negentiende eeuw diende dit bos als productiebos voor houtskool. Vooral zwarte elzen, essen en wilgen werden hier geplant, periodiek als hakhout gekapt en vermalen.
Toen aan het eind van die eeuw de productie overschakelde naar rookarme buskruit, verloor het bos zijn directe productiefunctie. Maar er kwam een nieuwe taak: ecologische en fysieke bufferzone. De dichte vegetatie dempte de schokgolven van onvermijdelijke fabrieksexplosies en ving rondvliegende brokstukken op.
Driehonderd jaar afsluiting voor het publiek heeft hier een wildernis laten ontstaan met bijzondere biodiversiteit. Vandaag de dag is het de thuisbasis van vier beschermde vleermuissoorten: de Ruige dwergvleermuis, Gewone dwergvleermuis, Rosse vleermuis en Grootoorvleermuis. De zeldzame Rietorchis werd in 2011 succesvol verplaatst naar het aangrenzende Rietland. En in 2023 broedde de zeearend in het IJmeergebied, waartoe dit kruitbos behoort.
Westelijk van deze grens dragen de straten namen van vogels uit de Rietpolder: IJsvogel, Ransuil en Grote Lijster.
Verdieping
Achtergrond
Het natuurgebied is ecologisch onderverdeeld in drie zones: het westelijke Rietland (5,5 hectare), het centrale terrein van de voormalige fabriek (48,5 hectare) en het oostelijke Grasland (18 hectare). Tijdens de transformatie tot woonwijk werden twee historische gebouwen specifiek aangepast en permanent ingericht als vleermuisverblijfplaatsen, een vereiste vanuit de Wet natuurbescherming.